

Bir çox bitkilər zahirən zərərsiz və gözəl görünsə də, bəzilərinin tərkibində ən güclü təbii zəhərlər gizlənir. Bu bitkilərin az miqdarda belə orqanizmə düşməsi ağır fəsadlara, bəzən isə ölümə səbəb ola bilər. Aşağıda ən təhlükəli və zəhərli növlər haqqında ən doğru və elmi məlumatları təqdim edirik.
“Ölüm çiçəyi”: ən güclü bitki zəhərlərindən biri
Su boliqolamı (Cicuta) dünyada ən zəhərli bitkilərdən biri kimi tanınır. Xarici görünüşü vəhşi yerkökünə bənzəsə də, tərkibindəki sikutoksin maddəsi çox sürətlə təsir edir. Bu zəhər güclü qıcolma, şiddətli qarın ağrısı, koordinasiya itməsi və tənəffüs dayanmasına səbəb olur. Hətta sağ qalanlarda belə uzunmüddətli nevroloji zədələr — yaddaş pozuntusu və əsmə qala bilər.
Dünyanın ən təhlükəli bitkiləri hansılardır?
Aşağıdakı siyahıda məqalədə adı çəkilən bütün ölümcül bitkilər toplanıb:
- Su boliqolamı (Cicuta) — sikutoksin adlı güclü neyrotoksin daşıyır, çox qısa müddətdə qıcolma və ölümə səbəb ola bilər.
- Belladonna (Atropa belladonna) — tərkibindəki atropin udulduqda orqanizmi iflic edir; adi dəri təması adətən təhlükəli deyil, lakin bəzi insanlarda yüngül qıcıqlanma yarada bilər.
- Ağ ilan otu — tərkibindəki trematol heyvanlara yoluxur və onların əti və südü vasitəsilə insan üçün ölümcül ola bilər.
- Ritsin bitkisi (Ricinus communis) — toxumlarında ritsin adlı zəhər var; cəmi bir neçə toxum belə ölümcül doza təşkil edir.
- Abrus (Abrus precatorius) — toxum bütöv qaldıqda zərərsizdir, lakin çeynəndikdə ölümcül təsir göstərən abrin zülalını bədənə keçirir.
- Oleandr — dekorativ görünüşünə baxmayaraq, tərkibindəki oleandrin maddəsi ürək ritmini pozur və ciddi zəhərlənmə yaradır.
- Tütün (Nicotiana tabacum) — tərkibindəki nikotin güclü toksik maddədir; tütün istifadəsi hər il dünyada 7 milyondan çox ölümə səbəb olduğuna görə ən yüksək ölüm göstəricisi ilə əlaqələndirilən bitki mənşəli məhsullardan sayılır.
Ölümcül təsir mexanizmləri
Oleandr və belladonna kimi bitkilər əsasən udulduqda təhlükəli olur, çünki onların toksinləri qanda sürətlə yayılaraq ürək və sinir sistemini sıradan çıxarır. Cicuta isə birbaşa sinir sistemini iflic edən təsiri ilə digərlərindən fərqlənir.
Ağ ilan otu və ritsin kimi bitkilərin yaratdığı zəhərlənmələr isə bəzən dolayı yolla — heyvan məhsullarından və ya toxumun mexaniki zədələnməsi nəticəsində baş verir.
Ürək dayanmasına səbəb olan bitki
Tütün bir çox ölkələrdə adi kənd təsərrüfatı məhsulu kimi tanınsa da, tərkibindəki nikotin güclü ürək zəhəridir. Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının məlumatına görə, tütün istifadəsi hər il milyonlarla insanın ölümünə yol açır və bu səbəbdən ən geniş yayılmış ölüm riskli bitki mənşəli məhsul hesab olunur. https://daylinews-az.com/dunyanin-en-tehlukeli-bitkileri-onlara-yaxinlasmaq-bele-risklidir/
Comments
Post a Comment